Η διακρατική συμφωνία που υπέγραψαν Ελλάδα, Κύπρος και Ισραήλ έδωσε το πολιτικό υπόβαθρο για τον αγωγό μεταφοράς φυσικού αερίου από την Ανατολική Μεσόγειο προς την Ευρώπη.

Σε τεχνοκρατικό επίπεδο οι εργασίες τρέχουν προκειμένου να επιτευχθούν οι στόχοι και τα χρονοδιαγράμματα που έχουν τεθεί. Ζητούμενο είναι μέχρι τον Δεκέμβρη του 2024 ο αγωγός να είναι έτοιμος, να ξεπεραστούν τα εμπόδια και κυρίως να βρεθεί αγοραστής για το φυσικό αέριο, όπως αναφέρει η κυπριακή εφημερίδα "Φιλελεύθερος".

Οι πέντε σταθμοί για το έργο μέχρι να ολοκληρωθεί

1ος σταθμός: 
Οι τρεις από τις τέσσερις χώρες που εμπλέκονται στον EastMed υπέγραψαν διακρατική συμφωνία κατά την τελετή που πραγματοποιήθηκε στο Ζάππειο Μέγαρο στην Αθήνα. Ελλάδα, Κύπρος και Ισραήλ τα βρήκαν και είναι έτοιμες για δουλειά. Η Ιταλία, που είναι ο τέταρτος συνδετικός κρίκος της αλυσίδας, δήλωσε ότι υποστηρίζει την προσπάθεια, αλλά όλοι αντιλαμβάνονται πως χωρίς την ιταλική συμμετοχή τα πράγματα θα είναι δύσκολα. Το γεγονός ότι σε πολιτικό επίπεδο η Ιταλία είναι υπέρ του έργου στέλνει ένα θετικό μήνυμα. Τα προβλήματα που υφίστανται είναι σε τοπικό επίπεδο στην Ιταλία και αφορούν στα έργα που θα γίνουν επί του εδάφους όπου κάποιες επηρεαζόμενες κοινότητες αντιδρούν.

2ος σταθμός: 
Οι τεχνικές μελέτες, δηλαδή εκείνες που θα καταδείξουν εάν το έργο μπορεί να κατασκευαστεί κ.λπ., αναμένεται να ολοκληρωθούν στα μέσα του 2021.

3ος σταθμός: 
Τέλος του 2021, δηλαδή σε 2 χρόνια, θα ξεκινήσουν οι αδειοδοτήσεις.

4ος σταθμός: 
Τελική επενδυτική απόφαση περί τα τέλη του 2021.

5ος σταθμός: 
Αυτός είναι ίσως από τους πιο κρίσιμους σταθμούς από τους οποίους πρέπει να περάσει ο αγωγός. Και δεν είναι άλλος από την εξεύρεση αγοραστή φυσικού αερίου. Σύμφωνα με πληροφορίες της εφημερίδας "Φιλελεύθερος", η διαδικασία εξεύρεσης αγοραστή από την περιοχή για την ευρωπαϊκή αγορά στα πλαίσια του EastMed έχει ήδη ξεκινήσει.

Σύμφωνα με το δημοσίευμα, η συμφωνία που υπέγραψαν οι τρεις χώρες συνεχίζει να προκαλεί αντιδράσεις στα κατεχόμενα και στην Τουρκία.

Το Ισραήλ, η Ελλάδα και η Κύπρος θα υπογράψουν συμφωνία στις αρχές του νέου έτους για την κατασκευή αγωγού μεταφοράς φυσικού αερίου από την Αν. Μεσόγειο στην Ευρώπη, έργο το οποίο υποστηρίζουν και οι ΗΠΑ, γράφει η Washington Post.


Το σχέδιο, ύψους 7 δισ. δολαρίων που αναμένεται να ολοκληρωθεί σε 6-7 έτη, θα αναδείξει την περιοχή σε παραγωγό ενέργειας υποβαθμίζοντας την κυριαρχία της Ρωσίας στην ενεργειακή αγορά της Ευρώπης. Θα μπορούσε επίσης να περιορίσει τις φιλοδοξίες του Ιράν για χρήση της Συρίας ως πύλης για την Αν. Μεσόγειο.

Απευθυνόμενος σε σύνοδο με τους ηγέτες της Ελλάδας και της Κύπρου στο Ν. Ισραήλ, ο Netanyahu υπογράμμισε ότι τα τρία κράτη επαναβεβαίωσαν τη δέσμευσή τους για την κατασκευή του αγωγού και συζήτησαν «σημαντικές πτυχές» του σχεδίου.

Ο Kύπριος Πρόεδρος Νίκος Αναστασιάδης δήλωσε από την πλευρά του ότι το σχέδιο αναμένει το πράσινο φως από την ΕΕ. «Θα υπογράψουμε επίσημα τη συμφωνία σε λίγους μήνες», υπογράμμισε. Ο Αμερικανός πρεσβευτής στο Ισραήλ, Ντέιβιντ Φρίντμαν, χαιρέτισε το σχέδιο ως αναπόσπαστο στοιχείο για «τη σταθερότητα και την ευημερία της Μ. Ανατολής και της Ευρώπης» και προέτρεψε όλες τις χώρες στην περιοχή να διασφαλίσουν τη επιτυχία του.

Η Ουάσιγκτον προσεγγίζει τη Μεσόγειο με ανανεωμένο ενδιαφέρον. Σε συνάντηση με τον Έλληνα υπουργό Εξωτερικών νωρίτερα αυτό τον μήνα, ο επικεφαλής του Στέιτ Ντιπάρτμεντ, Μάικ Πομπέο, χαρακτήρισε την περιοχή «σημαντικό στρατηγικό σύνορο» για την Ουάσιγκτον, η οποία εργάζεται για την ενδυνάμωση των σχέσεων της με «δημοκρατικούς συμμάχους εκεί, όπως την Ελλάδα, την Κύπρο και το Ισραήλ».

Ο προτεινόμενος αγωγός θα επιτρέψει στο Ισραήλ και την Κύπρο να εξάγουν τα αποθέματα φυσικού αερίου, που ανακάλυψαν πρόσφατα, στην Ιταλία και στην υπόλοιπη Ευρώπη. Η Ελλάδα, η οποία θα λειτουργεί ως αγωγός για το φυσικό αέριο για την ηπειρωτική Ευρώπη, θα μπορούσε επίσης να χρησιμοποιήσει τον αγωγό για τη μεταφορά υδρογονανθράκων που ενδεχομένως να εντοπισθούν στα δικά της ύδατα. Αυτό θα μπορούσε να μεταμορφώσει τις οικονομίες των τριών χωρών, ενώ ταυτόχρονα να διαφοροποιήσει τον εφοδιασμό της Ευρώπης με φυσικό αέριο και να μειώσει την εξάρτησή της από τη Ρωσία.

Στη σύνοδο κορυφής της Πέμπτης, οι ηγέτες δεν προχώρησαν σε λεπτομέρειες για χρονοδιάγραμμα κατασκευής. Οι τρεις χώρες δεσμεύτηκαν, επίσης, να συνεργαστούν για την ασφάλεια στον κυβερνοχώρο.

Το Ισραήλ και η Κύπρος υπέγραψαν, επίσης, προκαταρκτική συμφωνία για την τεχνική συνεργασία, ενώ το Ισραήλ και η Ελλάδα κατέληξαν σε συμφωνία-πλαίσιο για τη δορυφορική τεχνολογία.