Ως μέτρο αναγνώρισης του βαθιά ανθρωπιστικού έργου του αρχιεπισκόπου Τιράνων και πάσης Αλβανίας κ.κ. Αναστάσιου αλλά και ως μέτρο ενίσχυσης της εμπιστοσύνης ανάμεσα στους δύο λαούς χαρακτηρίζει με ένα tweet στον προσωπικό του λογαριασμό ο υπουργός Εξωτερικών Νίκος Κοτζιάς την απόδοση σήμερα της αλβανικής υπηκοότητας από τον Πρόεδρο Ιλίρ Μέτα στον ελληνορθόδοξο ιερωμένο.

"Χαιρετίζω" γράφει ο Ν. Κοτζιάς "την απόδοση σήμερα της αλβανικής υπηκοότητας στον αρχιεπίσκοπο Αλβανίας Αναστάσιο, έναν σοφό άνθρωπο, από τον Πρόεδρο της χώρας κύριο Μέτα. Ένα μέτρο αναγνώρισης του βαθιά ανθρωπιστικού έργου του και ενίσχυσης της εμπιστοσύνης ανάμεσα στους λαούς μας".

Πλειοψηφία «βουλευτών» και όχι «κομμάτων» για το Σκοπιανό


Σε μια εξαιρετικής σημασίας κίνηση, η κυβέρνηση, βάσει σχεδιασμού του Υπουργείου Εξωτερικών, είναι έτοιμη να εξαγγείλει την επέκταση των ελληνικών χωρικών υδάτων τμηματικά, αρχής γενομένης από το Ιόνιο Πέλαγος, κάνοντας για πρώτη φορά χρήση του δικαιώματος που απορρέει από την Σύμβαση για το Δίκαιο της Θάλασσας για χωρικά ύδατα έως και 12 ν.μ.

Τον σχεδιασμό αυτό, αποκάλυψε μιλώντας στην εκπομπή της ΕΡΤ1 «Η Επόμενη Ημέρα», ο υπουργός εξωτερικών Νίκος Κοτζιάς, χωρίς όμως να δώσει περισσότερα στοιχεία για το πότε θα εκδηλωθεί αυτή η κίνηση, αν και εκτιμάται ότι θα γίνει το επόμενο διάστημα και πριν προχωρήσουν οι συνομιλίες με την Αλβανία για τον επανακαθορισμό της Συμφωνίας για την οριοθέτηση Θαλασσίων Ζωνών, καθώς αυτή θα γίνει με τα νέα δεδομένα.

Η Ελλάδα δεν άσκησε πότε το δικαίωμα της για επέκταση των χωρικών υδάτων έως τα 12 ν.μ. Παρά το γεγονός ότι όλες οι κυβερνήσεις δήλωναν ότι διατηρούν το δικαίωμα επέκτασής και επιφυλάσσονται για τον χρόνο άσκησης τους, ουσιιαστικά το casus belli της Τουρκίας έριχνε βαριά την σκιά του και απέτρεπε την Αθήνα από οποιαδήποτε τέτοια κίνηση.

Αρκετές φορές στο παρελθόν είχε εξετασθεί η ιδέα της τμηματικής επέκτασης των χωρικών υδάτων, αλλά δεν είχε υπάρξει πρωτοβουλία στην κατεύθυνση αυτή.

Σύμφωνα με πληροφορίες ο Ν. Κοτζιας εχει συγκεκριμένες προτάσεις και εισηγήσεις τεχνοκρατών για την επέκταση των χωρικών υδάτων στο Ιόνιο καταρχήν ,οπού φυσικά η έγερση ενστάσεων από την Τουρκία δεν νομιμοποιείται και πάντως δεν θα είναι πειστική. Σε δεύτερη φάση θα μπορούσε να εξετασθεί η επέκταση των χωρικών υδάτων τμηματικά στην Κρήτη σε περιοχες που έχουν τα ίδια χαρακτηριστικά.

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον είχαν οι αναφορές του κ. Κοτζιά στο Σκοπιανό με δεδομένο ότι ο Π. Καμμένος δήλωσε οτι δεν πρόκειται να συναινέσει σε όνομα με τον όρο Μακεδονία. Ο Υπουργός Εξωτερικών εξέφρασε την εκτίμηση ότι θα βρεθεί «πλειοψηφία ευθύνης» στην Βουλή που θα εγκρίνει μια συμφωνία για την λύση ενός προβλήματος που ταλανίζει την ελληνική εξωτερική πολιτική εδώ και 26 χρόνια.

Η απόφαση χρειάζεται «πλειοψηφία βουλευτών» και όχι «πλειοψηφία κομμάτων» είπε ο κ. Κοτζιάς στέλνοντας το μήνυμα ότι η κυβέρνηση θα επιχειρήσει να ξεπεράσει τον σκόπελο των ΑΝΕΛ, θέτοντας εκβιαστικά διλήμματα στους βουλευτές των άλλων κομμάτων κυρίως του ΠΑΣΟΚ και του Ποταμιού.

Καθώς η αναφορά του Π. Καμμένου εστιάζεται στην απόφαση της Σύσκεψης των Πολιτικών Αρχηγών του 1992, σε σχετική ερώτηση ο κ. Κοτζιάς χαρακτήρισε «ενδιαφέρουσα» την ιδέα για νέο Συμβούλιο των Πολιτικών Αρχηγών.

Ο κ. Κοτζιάς πάντως δεν απάντησε για ποια «πλειοψηφία ευθύνης» ομιλεί, όταν ο κυβερνητικός εταίρος, οι ΑΝΕΛ, θα είναι αντίθετοι σε μια μείζονα κυβερνητική επιλογή και η αξιωματική αντιπολίτευση έχει δηλώσει ότι δεν θα ψηφίσει πλέον νόμους και αποφάσεις που δεν θα έχουν την στήριξη όλης της κυβερνητικής πλειοψηφίας.

Πάντως δεν είναι τυχαίο ότι στην ίδια συνέντευξη ο κ. Κοτζιάς προσέφερε και πάλι πλήρη κάλυψη στον Π. Καμμένο για το θέμα της πώλησης όπλων στην Σ. Αραβία, αν και δεν αποδέχθηκε ότι αυτή η στήριξή εκδηλώνεται προκειμένου να υπάρξει αλλαγή στάσης των ΑΝΕΛ και στο Σκοπιανό.

Ο Υπουργός Εξωτερικών άφησε να εννοηθεί ότι στην συζήτηση με τον Matthew Nimetz θα τεθούν και θέματα που υπερβαίνουν την εντολή του (όπως είναι η εμπορική χρήση του ονόματος, ακρωνύμια, γλώσσα κ.λπ.) και επανέλαβε ότι χωρίς την λύση του ονοματολογικού δεν θα υπάρξει ένταξη της ΠΓΔΜ στο ΝΑΤΟ στην επόμενη Σύνοδο Κορυφής τον Ιούλιο. Σε σχέση με το πως αντιλαμβάνεται το erga omnes ο υπουργός εξωτερικών απάντησε εμμέσως λέγοντας ότι δεν μπορεί τα εσωτερικά έγγραφα (π.χ. αστυνομικές ταυτότητες) να διαφοροποιούνται σε σχέση με το όνομα, από τα διεθνή έγγραφα (π.χ. Διαβατήρια).

Σε ό,τι αφορά στην επίσκεψη Erdogan ο κ. Κοτζιάς και πάλι υπεραμύνθηκε της επιλογής για την πρόσκληση του Τούρκου προέδρου και επιχείρησε να υποβαθμίσει τις παρεμβάσεις που έκανε ο Τ. Erdogan τόσο στην Αθήνα όσο και στην Θράκη. Σε ό,τι αφορά το θέμα που έχει προκύψει με τον τρόπο ανάδειξης των μουφτήδων, ο υπουργός εξωτερικών έκανε λόγο για επιλογές που δεν έχουν σχέση με την επίσκεψη Erdogan και τάχθηκε υπέρ της παρέμβασης στην διαδικασία ανάδειξης των μουφτήδων με την διεύρυνση του εκλεκτορικού σώματος.

Την έντονη αντίδραση του υπουργείου Εξωτερικών προκάλεσαν δηλώσεις του Ισπανού πρέσβη στην εφημερίδα «Ελεύθερος Τύπος της Κυριακής», με τις οποίες άφησε αιχμές για τη στάση της ελληνικής κυβέρνησης στο θέμα της κρίσης της Καταλονίας.


Παράλληλα, το ΥΠΕΞ εξέφρασε δυσφορία και αναφορικά με τα σχόλια του Ισπανού διπλωμάτη για την εισβολή του «Ρουβίκωνα» στην ισπανική πρεσβεία.

«Με έκπληξη καταγράψαμε τα σχόλια του Πρέσβεως της φίλης και συμμάχου Ισπανίας στον κυριακάτικο Τύπο, όπου επικρίνει δημόσια την Ελληνική Κυβέρνηση» αναφέρει το ΥΠΕΞ σε ανακοίνωσή του.
Και συνεχίζει: «Με τα εν λόγω σχόλια προσβάλλει το Σύνταγμα της Ελλάδας, ισχυριζόμενος ότι ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας δεν εκφράζει την Κυβέρνηση. Επιπλέον, υπαινισσόμενος ότι υφίσταται διαφωνία μεταξύ του Προέδρου της Δημοκρατίας και της Κυβέρνησης, εκφεύγει προκλητικά των διπλωματικά ανεκτών ορίων. Η από πλευράς του δημόσια υιοθέτηση των λανθασμένων επιχειρημάτων της αντιπολίτευσης συνιστά απαράδεκτη ανάμειξη στην εσωτερική πολιτική της χώρας, ενώ συμπεριφέρεται ως να βρίσκεται σε συντονισμό με την αξιωματική αντιπολίτευση».

«Ο Ισπανός πρέσβης απαξιώνει με τα σχόλιά του την Ελληνική Δικαιοσύνη, η οποία επέβαλε ποινή 6μηνης φυλάκισης στα μέλη του Ρουβίκωνα που εισέβαλαν στην Ισπανική Πρεσβεία. Ενώ αντίθετα, η εισβολή ακτιβιστών στην Πρεσβεία του το 2011, που έμεινε ατιμώρητη, δεν προκάλεσε δημόσια παρέμβαση από πλευράς Ισπανικής Πρεσβείας. Καλούμε τον Ισπανό Πρέσβη να μη συμπεριφέρεται με τρόπο που δεν συνάδει με τους κανόνες της διπλωματίας. Αναμένουμε δε ότι θα προβεί άμεσα στην ανασκευή των ατυχών δηλώσεών του και θα παράσχει τις απαραίτητες εξηγήσεις προς την ελληνική κυβέρνηση» καταλήγει η ανακοίνωση του υπουργείου, το οποίο, σημειωτέον, είχε νωρίτερα εκδώσει ανακοίνωση -αν και με δύο μέρες καθυστέρηση- για τις εξελίξεις στην Καταλονία, ξεκαθαρίζοντας ότι υποστηρίζει την εδαφική ακεραιότητα της Ισπανίας.

Τι είχε δηλώσει ο Ισπανός πρέσβης

Ο Ισπανός πρέσβης, ερωτηθείς αν είναι ικανοποιημένος από τη στάση που τήρησε η ελληνική κυβέρνηση στο ζήτημα της Καταλονίας, απάντησε στην εφημερίδα:

«Η αντιπολίτευση την κατηγόρησε ότι δεν καταδίκασε την προσπάθεια απόσχισης. Εγώ έλαβα άμεσες εκδηλώσεις στήριξης και συμπαράστασης από τη Νέα Δημοκρατία. Μίλησα προσωπικά με τον κ. Μητσοτάκη, ο οποίος μου εξέφρασε απερίφραστα τη στήριξη και τη μέγιστη κατανόηση της Νέας Δημοκρατίας σχετικά με την ενότητα της Ισπανίας. Επίσης άκουσα ξεκάθαρες δηλώσεις από τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας. Για μένα αυτή είναι μια ξεκάθαρη στάση. Προφανώς απουσιάζουν δηλώσεις γι' αυτό το θέμα από την πλευρά της κυβέρνησης, αλλά δεν χρειάζεται μεγάλη προσπάθεια για να δει κάποιος ποια είναι η πραγματικότητα. Πάντως, μέχρι σήμερα αυτή ήταν η στάση της ελληνικής κυβέρνησης. Ωστόσο, άλλες ευρωπαϊκές κυβερνήσεις στήριξαν πολύ θερμά την εδαφική ακεραιότητα της Ισπανίας και τη στάση της κυβέρνησής μας».

Σε ό,τι αφορά την εισβολή του «Ρουβίκωνα» στην ισπανική πρεσβεία, ο Ισπανός διπλωμάτης είπε ότι επρόκειτο για γεγονός που τον εξέπληξε και εξακολουθεί τον εκπλήσσει.

«Πώς είναι δυνατόν αυτό να συμβεί σε ένα κράτος-μέλος της Ευρωπαϊκής Ενωσης; Ήταν μια αγριότητα. Στείλαμε ένα διάβημα διαμαρτυρίας στο ελληνικό υπουργείο Εξωτερικών» υπογράμμισε, ενώ, στο ερώτημα αν πήρε απάντηση, τόνισε: «Δεν υπήρξε και ούτε περιμένουμε κάποια απάντηση. Με κάλεσε στο τηλέφωνο ο κ. Κοτζιάς, ο οποίος μου είπε ότι λυπάται για το συμβάν, με κάλεσαν επίσης από την Προεδρία της Ελληνικής Δημοκρατίας. Προφανώς για εμένα ακόμη είναι κάτι ακατανόητο. Σκεφτείτε ότι έχουμε και αστυνομική φρουρά στην είσοδο και πάλι δεν αποτράπηκε αυτή η ενέργεια».

Στην επισήμανση του δημοσιογράφου ότι «ο πρόεδρος της Βουλής είχε δηλώσει ότι όταν αυτές οι ομάδες, όπως ο "Ρουβίκωνας", δεν χρησιμοποιούν βία, το κράτος θα πρέπει να επιδεικνύει ανοχή στις ενέργειές τους», ο Ισπανός πρέσβης σημειώνει ότι «η εισβολή που έγινε σε αυτή την πρεσβεία, σπάζοντας μια πόρτα, μπαίνοντας από ένα παράθυρο, είναι μια ενέργεια σοβαρή».

Και καταλήγει: «Δεν υπάρχουν πολλά προηγούμενα στην Ευρώπη. Θα έπρεπε αυτό το γεγονός να προβληματίσει κάποιους, έτσι ώστε να μην ξανασυμβεί ποτέ κάτι τέτοιο. Διότι η πρεσβεία μιας ξένης χώρας, μιας φίλης και συμμάχου χώρας, δεν είναι το ίδιο με μια ιδιωτική επιχείρηση ή μια ΜΚΟ. Μια πρεσβεία πρέπει να προστατεύεται με τη μεγαλύτερη δυνατή ασφάλεια».

Τη θέση ότι καλό θα ήταν το ονοματολογικό με την ΠΓΔΜ να λυθεί το πρώτο εξάμηνο του 2018 εξέφρασε ο υπουργός Εξωτερικών Νίκος Κοτζιάς, κατά τη διάρκεια ενημέρωσης των διπλωματικών συντακτών στο υπουργείο. 
Μεταξύ άλλων, ανέφερε πως ήρθε η ώρα για έναν συμβιβασμό, ενώ ερωτηθείς σχετικά απάντησε ότι η ελληνική κυβέρνηση στο σύνολό της είναι έτοιμη για έναν συμβιβασμό.


Γενικότερα, σημείωσε ότι «κάνουμε εξωτερική πολιτική με την οποία μας σέβονται και μας υπολογίζουν» τόνισε, σημειώνοντας ότι την τελευταία τριετία μέσω της εξωτερικής μας πολιτικής έχει αναβαθμιστεί σημαντικά ο ρόλος της χώρας μας, ότι έχει γίνει αντιληπτό και υπάρχει μία αναγνώριση πως η Ελλάδα δεν πιέζεται και μιλά ισότιμα με όλες τις χώρες.

Για την Αλβανία
Πιο αναλυτικά, ο κ. Κοτζιάς επισήμανε τη διάθεση της Ελλάδας να λύσει τα προβλήματα του παρελθόντος, τόσο με την Αλβανία όσο και με την ΠΓΔΜ. Στο πλαίσιο αυτό, ανακοίνωσε ότι το πρώτο δεκαπενθήμερο του Νοεμβρίου θα έχει συνάντηση με τον Αλβανό ομόλογό του, Ντιτμίρ Μπουσάτι, με στόχο να βρεθεί μία συμφωνία «πακέτο» για όλα τα εκκρεμούντα θέματα, «εύκολα και δύσκολα, ώστε τα θέματα να μην βρεθούν αργότερα μπροστά μας, εν όψει των ενταξιακών διαπραγματεύσεων της γειτονικής χώρας». Επ' αυτού αναφέρθηκε και στις συντονιστικές ομάδες που συζητούν τα επίμαχα ζητήματα με στόχο την επίλυσή τους.
Ερωτηθείς σχετικά με τα τελευταία γεγονότα περί των κατεδαφίσεων ακινήτων της ελληνικής μειονότητας στη Χειμάρρα, ο υπουργός Εξωτερικών χαρακτήρισε ως «πολύ σοφή» τη στάση της αλβανικής κυβέρνησης να μην υλοποιήσει τις κατεδαφίσεις, γεγονός που όπως είπε, βοηθά στις διαπραγματεύσεις μεταξύ των δύο χωρών. Ωστόσο, τόνισε ότι ο νέος αλβανικός νόμος για τις μειονότητες θα κριθεί από την ΕΕ. Σημείωσε ότι διατηρεί την αδυναμία στη διατήρηση του εδαφικού προσδιορισμού με βάση τα ληξιαρχεία για την ελληνική μειονότητα, επαναλαμβάνοντας τα λάθη της εποχής Χότζα. Παράλληλα, αποσαφήνισε ότι η ελληνική μειονότητα είναι αναγνωρισμένη από το διεθνές δίκαιο και επισήμανε επίσης ότι πρέπει να υπάρξει καλύτερη συνεννόηση και σεβασμός αυτής και όχι να φαίνεται ότι κάποιοι θέλουν να την εξοντώσουν.

Για την ΠΓΔΜ
Σε ό,τι αφορά την ΠΓΔΜ είπε ότι καλό θα ήταν το ονοματολογικό να λυθεί το πρώτο εξάμηνο του 2018 ώστε να ολοκληρωθεί η διαδικασία μέχρι το τέλος του χρόνου, και να μη μετακυλιστεί για το 2019 που είναι μία χρονιά εκλογών και για τις δύο χώρες και δεν ενδείκνυται για την επίλυση τέτοιων θεμάτων.
Αναφερόμενος στη σημαντική πορεία των ΜΟΕ την τελευταία διετία και στις καλές σχέσεις των δύο χωρών υπογράμμισε ότι πρέπει να λυθούν δύο βασικά ζητήματα: αφενός ο δημόσιος αλυτρωτισμός και αφετέρου να αποδομηθεί η προκατάληψη ότι η Ελλάδα δεν θέλει την υπαρξη της γειτονικής χώρας.
Εκφράζοντας την πεποίθηση ότι η νέα κυβέρνηση των Σκοπίων έχει μεγαλύτερη διάθεση από την προηγούμενη για συμβιβασμό και συναίνεση στο θέμα της ονομασίας, τόνισε ότι η ελληνική πλευρά έχει μία λύση ικανή να κρατήσει στο χρόνο, να μην προσβάλει κανέναν και να γίνει αποδεκτή και από τις δύο πλευρές, συμπεριλαμβανομένων των πληθυσμών. «Θέλω συμβιβασμούς ορθούς και παραγωγικούς, όχι σάπιους που να φέρουν αποδιοργάνωση» τόνισε, επισημαίνοντας επίσης ότι η Ελλάδα δεν διεκδικεί τίποτα, δεν έχει απαιτήσεις, είναι ο τρίτος επενδυτής στη ΠΓΔΜ, αλλά είναι και μία μεγάλη αγκαλιά για να υποδεχθεί όλους τους ανθρώπους της γειτονικής χώρας.
Σε 3-4 εβδομάδες εξάλλου, όπως είπε, πρόκειται να έχει συναντήσεις ο κ. Νίμιτς με τους διαπραγματευτές των δύο πλευρών.
Για την ονομασία δεν πρέπει να έχουμε νικητές και νικημένους, σημείωσε ο κ. Κοτζιάς τονίζοντας ότι ήρθε η ώρα για έναν συμβιβασμό, ενώ ερωτηθείς σχετικά απάντησε ότι η ελληνική κυβέρνηση στο σύνολό της είναι έτοιμη για έναν συμβιβασμό στο θέμα της λύσης του ονοματολογικού.

Για το ταξίδι στις ΗΠΑ
Αναφερόμενος στο ταξίδι του στις ΗΠΑ με τον πρωθυπουργό Αλέξη Τσίπρα, ο κ. Κοτζιάς είπε ότι με τους Αμερικανούς η χώρα μας θέλει κανονικές διπλωματικές σχέσεις, καθώς αποδείξαμε το πώς συμπεριφερόμαστε, όπως ανέφερε, τονίζοντας ότι η ελληνική διπλωματία έχει συγκεκριμένες προτάσεις για την ανάπτυξη μίας δομής ασφάλειας στην περιοχή μας μέσω της θετικής ατζέντας πρωτοβουλιών που προωθεί για την επίλυση των προβλημάτων στην άμεση γειτονιά μας.
Ερωτηθείς αποσαφήνισε επίσης ότι δεν υπήρξε κανένα θέμα διαπραγμάτευσης ούτε για τη βάση της Σούδας ούτε για αποθήκευση πυρηνικών στην Ελλάδα.